Pijnlijke of beschadigde tepels komen vaak voor tijdens het geven van borstvoeding. De belangrijkste stap naar herstel is het oplossen van de oorzaak – die ligt meestal in hoe je baby aanhapt, de houding tijdens het voeden of de manier van zuigen. Hulpmiddelen kunnen tijdelijk verlichting geven, maar lossen het probleem zelf niet op.
[Berens et al., 2016]
Waarom vochtige wondgenezing werkt
Uit onderzoek blijkt dat wondjes sneller genezen in een licht vochtig milieu. Bij een droge korst duurt het herstel vaak langer. Door een wondje af te dekken en licht vochtig te houden, kunnen huidcellen zich beter verplaatsen en genezing stimuleren.
[Winter, 1962; Hinman & Maibach, 1963; Nuutila & Eriksson, 2021]
Dit idee wordt wereldwijd toegepast in de wondverzorging. Het belangrijkste is dat de wond licht vochtig blijft, goed kan ademen en schoon is. Te veel vocht kan de huid juist week maken of de groei van schimmels bevorderen.
Moedermelk bevat antivirale en antibacteriële eigenschappen. In combinatie met een beschermende omgeving creëert dit een rustgevend microklimaat dat het herstel van kapotte tepels ondersteunt.
Borstvoedingsschelpen van zeeschelpen
Veel natuurlijke borstvoedingsschelpen zijn gemaakt van de schaalhoren (Patella vulgata), een zeeschelp. Ze worden gepolijst en passen over de tepel. Na de voeding breng je een paar druppels moedermelk aan op de tepel, en plaats je de schelp in je beha.
Wat doen ze?
- Ze beschermen tegen wrijving van kleding of zoogcompressen.
- Ze creëren een licht vochtig wondmilieu met moedermelk, wat het herstel kan ondersteunen.
[Winter, 1962; Nuutila & Eriksson, 2021]
Daarnaast kunnen ze:
- het toeschieten van melk tijdelijk remmen, doordat ze lichte druk op de tepel geven (handig bij ‘deurbelreflex’);
- een verkoelend effect geven als je ze eerst in de koelkast legt – dit kan zwelling en pijn verlichten na een voeding;
- helpen om gelekte melk op te vangen en rondom de tepel te laten liggen, wat het vochtniveau stabiel houdt.
De vorm van de schelp sluit aan bij de borst, zodat het comfortabel zit en weinig beweegt. Toch is het belangrijk ze niet ’s nachts te dragen, om huidverweking of verschuiven te voorkomen.
Zo gebruik je borstvoedingsschelpen veilig en hygiënisch
- Controleer voor gebruik of er geen scherpe randjes zijn. Zo nodig kun je ze licht gladschuren.
- Kook de schelpen 5–10 minuten uit voor het eerste gebruik.
- Breng een paar druppels moedermelk aan op de tepel en plaats de schelp erover in je beha.
- Spoel de schelpen na elk gebruik af met stromend water.
- Je kunt ze kort koelen in de koelkast als je verkoeling prettig vindt.
- Gebruik ze alleen overdag tussen voedingen. ’s Nachts laat je je tepels liever aan de lucht drogen.
- Gebruik de schelpen niet bij spruw (Candida). Een warme, vochtige omgeving met melk is ideaal voor gistgroei.
- Kook de schelpen opnieuw uit bij gebruik bij infectie of open wondjes.
- Koop schelpen pas laat in de zwangerschap of wanneer je al borstvoeding geeft. De grootte van je tepelhof kan veranderen. Zorg dat de schelpen goed passen over tepel én tepelhof. Ze zijn meestal verkrijgbaar in drie maten.
Let op: een goede aanleg van je baby blijft de basis voor pijnvrije borstvoeding. Laat een lactatiekundige (IBCLC) meekijken als aanleggen pijnlijk blijft.
Zilverkapjes: klinisch onderzocht
Zilverkapjes werken op een vergelijkbare manier: na de voeding een beetje moedermelk op de tepel, kapje erop, en in je beha dragen. Het oppervlak van zilver heeft bovendien een natuurlijke antibacteriële werking.
In een klinisch onderzoek bij vrouwen met tepelkloven hielpen zilverkapjes om de pijn sneller te verminderen en het herstel te versnellen, vergeleken met standaardzorg.
[Marrazzu et al., 2015]
Waarom verschillen zilverkapjes zo in prijs?
Wat veel mensen niet weten, is dat zilverkapjes zelden van 100% massief zilver zijn gemaakt. Meestal gaat het om 925 zilver – dat is voor 92,5% puur zilver, gemengd met andere metalen (zoals koper) om het sterker te maken. Puur zilver is namelijk erg zacht en zou anders makkelijk vervormen.
Er bestaan ook kapjes van 999 zilver, die voor 99,9% uit puur zilver bestaan. Deze zijn zachter en buigen sneller, maar sommige moeders kiezen ze juist omdat ze dan zoveel mogelijk zilver tegen hun huid hebben.
Een derde variant zijn 999 trilaminaat-zilverkapjes. ‘Trilaminaat’ betekent dat het kapje uit drie lagen bestaat (triple layer technology): een stevige binnenlaag (vaak koper) tussen twee lagen van 999 puur zilver. Deze “sandwich-structuur” maakt het kapje vormvast én zorgt dat je toch de antibacteriële en herstellende werking van puur zilver op je huid hebt. Ze bieden zo het beste van beide werelden: stevigheid én de natuurlijke eigenschappen van zilver.
Trilaminaat zilverkapjes zijn dus een nikkelvrij hulpmiddel dat pijnlijke, beschadigde of ontstoken tepels kan helpen verzachten en herstellen – zonder dat je crème hoeft te gebruiken.
Let bij aankoop dus goed op het materiaal – vooral als je kiest voor zilver vanwege de antibacteriële eigenschappen.
Wat zeggen studies over plastic borstschelpen?
Plastic ‘breast shells’ met ventilatiegaatjes komen ook voor in onderzoek. Ze zijn bedoeld om wrijving te verminderen en druk weg te nemen, maar het bewijs voor hun effect op genezing is beperkt.
Resultaten uit studies:
- In één onderzoek werden plastic borstschelpen vergeleken met hydrogelverband. Beide groepen gingen vooruit, maar de groep met schelpen had iets betere resultaten.
[Brent et al., 1998]
- In een recenter onderzoek voorkwamen borstschelpen geen pijn of kloven bij zwangere vrouwen die ze preventief gebruikten.
[Cecilio et al., 2022]
- Een grote wetenschappelijke overzichtsstudie (Cochrane-review) kon geen duidelijke beste behandeling aanwijzen voor tepelpijn.
[Dennis et al., 2014]
Conclusie
Borstschelpen en Zilverkapjes kunnen prettig zijn voor comfort en bescherming, maar ze zijn geen vervanging voor goede borstvoedingsbegeleiding.
Veelgestelde vragen
Helpt een schelp echt bij genezing?
Ja, door bescherming en een licht vochtig klimaat met moedermelk. Maar het schelpmateriaal zelf heeft geen bewezen genezende werking.
[Fernández-Manteca et al., 2025]
Zit er parelmoer in deze schelpen?
Nee. De binnenkant glanst, maar bevat niet de parelmoerstructuur (nacre) zoals bij pareloesters.
[Checa et al., 2018; Berent et al., 2023]
Wanneer moet je stoppen met gebruik?
Bij aanhoudende pijn, tekenen van infectie of huidverweking. Laat je dan altijd goed begeleiden [Berens et al., 2016].
KLIK om borstvoedingsschelpen in onze winkel te kopen
Literatuurlijst
- Winter, G. D. (1962). Formation of the scab and the rate of epithelization of superficial wounds in the skin of the young domestic pig. Nature, 193, 293–294. https://doi.org/10.1038/193293a0
- Hinman, C. D., & Maibach, H. I. (1963). Effect of air exposure and occlusion on experimental human skin wounds. Nature, 200, 377–378. https://doi.org/10.1038/200377a0
- Nuutila, K., & Eriksson, E. (2021). Moist Wound Healing with Commonly Available Dressings. Advances in Wound Care, 10(12), 685–698. https://doi.org/10.1089/wound.2020.1232
- Berens, P., et al. (2016). ABM Clinical Protocol #26: Persistent Pain with Breastfeeding. Breastfeeding Medicine, 11(2), 46–53. https://doi.org/10.1089/bfm.2016.29002.pjb
- Marrazzu, A., et al. (2015). Evaluation of the effectiveness of a silver impregnated medical cap for topical treatment of nipple fissure of breastfeeding mothers. Breastfeeding Medicine, 10(5), 232–238. https://doi.org/10.1089/bfm.2014.0177
- Brent, N., et al. (1998). Sore nipples in breast feeding women: a clinical trial of wound dressings vs conventional care. Archives of Pediatrics & Adolescent Medicine, 152(11), 1077–1082. https://doi.org/10.1001/archpedi.152.11.1077
- Cecilio, J. O., et al. (2022). Breast shells for pain and nipple injury prevention: A non randomized clinical trial. PEC Innovation, 1, 100101. https://doi.org/10.1016/j.pecinn.2022.100101
- Dennis, C. L., Jackson, K., & Watson, J. (2014). Interventions for treating painful nipples among breastfeeding women. Cochrane Database of Systematic Reviews, (12), CD007366. https://doi.org/10.1002/14651858.CD007366.pub2
- Fernández-Manteca, M. G., et al. (2025). Structural Pattern Analysis in Patella vulgata Shells Using Raman Imaging. Applied Sciences, 15(9), 5180. https://doi.org/10.3390/app15095180
- Checa, A. G., et al. (2018). Physical and Biological Determinants of the Fabrication of Molluscan Shell Microstructures. Frontiers in Marine Science, 5, 353. https://doi.org/10.3389/fmars.2018.00353
- Berent, K., et al. (2023). Organization and Formation of the Crossed Foliated Biomineral Microstructure of Limpet Shells. ACS Biomaterials Science & Engineering. https://doi.org/10.1021/acsbiomaterials.3c00928
- Nakano, T., & Ozawa, T. (2007). Worldwide phylogeography of limpets of the order Patellogastropoda: molecular, morphological and palaeontological evidence. Journal of Molluscan Studies, 73(1), 79–99. https://doi.org/10.1093/mollus/eym001
- Agarwal, V., et al. (2014). Evaluating the effects of nacre on human skin and scar cells in culture. Toxicology Research, 3, 223–227. https://doi.org/10.1039/C4TX00004H
- Lee, K., et al. (2012). Nacre-driven water-soluble factors promote wound healing of the deep burn porcine skin by recovering angiogenesis and fibroblast function. Molecular Biology Reports, 39(3), 3211–3218. https://doi.org/10.1007/s11033-011-1088-4
- Taylor, D. (2016). Impact damage and repair in shells of the limpet Patella vulgata. Journal of Experimental Biology, 219(Pt 24), 3927–3935. https://doi.org/10.1242/jeb.149880
- de Rezende Pinto, M., & Almeida, A. A. (2018). Trace Elements in the Human Milk. In Trace Elements: Human Health and Environment. IntechOpen. https://doi.org/10.5772/intechopen.76436
- Dalisson, B., & Barralet, J. (2019). Bioinorganics and Wound Healing. Advanced Healthcare Materials.
- Hansson, L. A. (z.j.). How Breastfeeding Protects Babies: Immunology of Human Milk. [Publicatiegegevens nog aan te vullen]
